Giải bài 5 trang 195 - Bài 30 - SGK môn Vật lý lớp 11
Một thấu kính mỏng phẳng – lồi L1 có tiêu cự f1=60cm được ghép sát đồng trục với một thấu kính mỏng phẳng – lồi khác L2 có tiêu cự f2=30cm. Mặt phẳng có hai thấu kính sát nhau.
Thấu kính L1 có đường kính rìa gấp đôi đường kính rìa của thấu kính L2. Một điểm sáng S nằm trên trục chính của hệ, trước L1
Thấu kính L1 có đường kính rìa gấp đôi đường kính rìa của thấu kính L2. Một điểm sáng S nằm trên trục chính của hệ, trước L1
a) Chứng tỏ có hai ảnh của S được tạo bởi hệ.
b) Tìm điều kiện về vị trí của S để hai ảnh đều thật và hai ảnh đều ảo.
Lời giải:
a)
Khi chùm tia sáng từ S tới các điểm nằm ngoài thấu kính L2 trở ra thì chỉ đi qua thấu kính L1 và chùm tia ló sẽ tạo ảnh S1
Còn chùm tia sáng từ S tới các điểm tới trong khoảng từ tâm thấu kính tới miền vành của thấu kính L2 thì đi qua cả hai thấu kính L1và L2 và chùm tia ló sẽ tạo ảnh S2 Như vậy sẽ có hai ảnh đồng thời được tạo thành
b)
Tiêu cự của hệ thấu kính:
1f=1f1+1f2=160+130=360
⇒f=20(cm)
Khi tia tới nằm ngoài đường kính của thấu kính L2, tia sáng chỉ đi qua thấu kính L1:
d′1=d1.f1d1−f1=60.d1d1−60
Lập bảng xét dấu d′1
d1 | 0 | 60 | |||
60d1 | - | 0 | + | | | + |
d1−60 | - | | | - | 0 | + |
d′1 | + | 0 | - | || | + |
Khi tia tới trong khoảng từ tâm thấu kính tới miền vành của thấu kính L2 thì đi qua cả hai thấu kính L1và L2 :
d′1=d1.f1d1−f1=20.d1d1−20
Lập bảng xét dấu d′1:
d1 | 0 | 20 | |||
20d1 | - | 0 | + | | | + |
d1−20 | - | | | - | 0 | + |
d′1 | + | 0 | - | || | + |
Dựa vào hai bảng xét dấu ta thấy:
Trường hợp 1: Hai ảnh đều thật khi: d1>60cm
Trường hợp 2: hai ảnh đều ảo khi: 0<d1<20cm
GHI NHỚ:
- Độ tụ của hai thấu kính mỏng đồng trục ghép sát nhau bằng tổng đại số của từng thấu kính ghép thành hệ.
Tham khảo lời giải các bài tập Bài 30: Giải bài toán về hệ thấu kính khác
Trả lời câu hỏi C1 trang 192 - Bài 30 - SGK môn Vật lý lớp 11 Chứng tỏ rằng, với...
Trả lời câu hỏi C2 trang 193 - Bài 30 - SGK môn Vật lý lớp 11 Hãy xét các trường...
Giải bài 1 trang 195 - Bài 30 - SGK môn Vật lý lớp 11 Một học sinh bố trí...
Giải bài 2 trang 195 - Bài 30 - SGK môn Vật lý lớp 11 Tiếp theo các giả...
Giải bài 3 trang 195 - Bài 30 - SGK môn Vật lý lớp 11 Hai thấu kính, một hội...
Giải bài 4 trang 195 - Bài 30 - SGK môn Vật lý lớp 11 Một hệ bao gồm...
Giải bài 5 trang 195 - Bài 30 - SGK môn Vật lý lớp 11 Một thấu kính mỏng...
+ Mở rộng xem đầy đủ